debataandemarktoverig
Voedsel

 

Kijk naar het debat via You Tube, klik op

http://www.youtube.com/watch?v=yBwolO7--R4

 

Verslag debat:

Ondanks de complexe materie en donkere scenario’s die werden geschetst voor de wereld van morgen, hing er een positieve sfeer in de Bibliotheek van Enschede tijdens het debat over voedselveiligheid en voedselzekerheid. Begin dichtbij jezelf, maar laat het daar vooral niet ophouden, zo luidde het credo.

Panelleden in dit debat waren: Kees de Bie (Universiteit Twente, ICT), Hilde Anna de Vries (Foodwatch Nederland), Boudewijn Rip (Gemeente Enschede) en Susanne Groten (Ecocentrum Emma). De gespreksleiding was in handen van Harco Jellema (landbouwkundige).

De feiten liegen er niet om. Het gaat niet goed met ons voedselsysteem. Onderzoeker Kees de Bie begint zijn verhaal met enkele eye-openers, bijvoorbeeld over de wereldwijde graanproductie. Wist u dat 1/3 van de productie wordt gebruikt als veevoer? En dat 1/3 verloren gaat, tijdens productieprocessen of in de vuilnisbak van de consument? Ondanks dat er nog heel wat winst te behalen valt op het gebied van efficiëntie, zal dat niet voldoende zijn om in 2050 negen miljard monden te voeden. Daarnaast zitten we met een ander probleem: de fosfaatreserves raken op, waardoor op kunstmest draaiende landbouw op den duur vast zal lopen.

Debat aan de Markt Hilde Anna de Vries, directeur van FoodWatch Nederland geeft een inkijkje in de voedingsmiddelenindustrie. In haar verhaal geen scenario’s voor de toekomst, maar de realiteit waarmee bijna iedereen dagelijks te maken heeft: voedingsmiddelen uit de supermarkt. Doordat voedselketens – de weg van producent naar consument – steeds langer worden, worden ze ook complexer en daarmee gevoeliger voor fraude. Hierdoor ontstaat een vergroot risico dat voedsel bepaalde stoffen bevat die we liever niet in ons lichaam krijgen. De vele voedselschandalen die de afgelopen twee jaar het nieuws haalden illustreren dat het niet om incidenten maar om een structureel probleem gaat. Moeten we daarom de supermarkt maar zoveel mogelijk links laten liggen?

Als het aan Susanne Groten van Ecocentrum Emma ligt, wel. Ondanks dat het marktaandeel voor biologische en fairtrade producten in reguliere supermarkten toeneemt gaat het nog steeds maar om 2% van de aangeboden producten. Een klassiek voorbeeld van greenwashing, waarbij bedrijven zich groener voordoen dan ze in werkelijkheid zijn. Dat biologische productie voor zowel mens, dier en milieu vaak beter uitpakt is nauwelijks punt van discussie. Of deze vorm van landbouw een oplossing biedt voor de mondiale voedselzekerheid, daar zijn de meningen over verdeeld. Groten geeft de discussie een nieuwe impuls door te stellen dat deze zich veel meer zou moeten richten op kwaliteit (van het leven van mensen en dieren, van producten) in plaats van op kwantiteit. Is 9 miljard wereldburgers niet gewoon teveel en is het niet tijd om het (wereldwijde) taboe op geboortebeperking te doorbreken? Hilde Anne de Vries voegde hier aan toe dat het uitgaan van 9 miljard ook uitstel van executie is, wat doen we na 2050?

Debat aan de Markt Boudewijn Rip, beleidsmedewerker bij de gemeente Enschede snijdt het onderwerp stadslandbouw aan; ofwel lokaal produceren voor de lokale markt. Rip vertelt enthousiast over een voorbeeld uit Nijmegen, waar de St. Maartenskliniek is overgestapt op enkel lokale producten als ingrediënten voor haar ziekenhuismaaltijden: het kan dus wel, ook financieel. Dat het niet gemakkelijk is dit soort veranderingen in een organisatie te bewerkstelligen weet hij als geen ander. Hij deed een poging om de gemeentelijke kantine te verduurzamen door enkel lokale en biologische producten aan te bieden, maar slaagde daar (nog) niet in.

Ook lokale productie zal niet de ‘golden bullet’ voor het voedselzekerheidsvraagstuk worden, maar het maakt ons wel bewuster van waar voedsel vandaan komt en hoe het geproduceerd wordt. Een melkveehouder in de zaal merkt op dat voedsel procentueel een steeds kleiner aandeel van onze uitgaven is geworden. Met andere woorden: we zijn kennelijk niet bereid er voldoende voor te betalen, waardoor boeren soms intensiever moeten gaan produceren om een inkomen te kunnen genereren. Een neerwaartse spiraal die door de opkomst van lokale producten en bijbehorende bewustwording wel eens doorbroken kan worden. Ondanks de vergrote aandacht voor lokale productie zullen de meesten van ons ook klant bij de supermarkt blijven. De Vries benadrukt dat de discussie rondom duurzaam voedsel op dit moment een hype is, en dat we kritischer moeten worden op de bedrijven in de voedingsmiddelensector, juist nu de overheid het steeds vaker laat afweten.

Debat aan de MarktDit debat is georganiseerd door Debat aan de Markt uit Enschede en vormt onderdeel van de landelijke debatreeks ‘Feed the World’ – op weg naar een beter voedselsysteem. Deze debatreeks is de uitkomst van een samenwerking tussen het NCDO en de Vereniging van Nederlandse Debatcentra (VND).


Feed the World

 Debat over voedselveiligheid en voedselzekerheid

 De wereld heeft meer dan ooit behoefte aan gezonde, veilige en duurzaam geproduceerde voedingsmiddelen. De voedingsmiddelenindustrie staat voor enorme uitdagingen. De hedendaagse grootschalige voedselproductie heeft een negatief effect op het milieu en grondstofvoorraden raken uitgeput. De wereldbevolking groeit, net als het aantal mensen met overgewicht, diabetes en voedselallergie. Met de globalisering neemt de kans op moeilijk beheersbare voedselincidenten toe. De vraag om veilige, gezonde en duurzaam geproduceerde voedingsmiddelen en om adequate wetgeving en slagvaardige controles neemt toe. Voedselveiligheid is het cruciaal aspect in ons geïndustrialiseerde en mondiale voedselvoorzieningssysteem omdat de relatie tussen voeding en gezondheid zeer groot is.

De veiligheid van voedingsmiddelen die in de handel worden gebracht is een mondiale zorg. Niet alleen vanwege het voortdurende belang voor de volksgezondheid, maar ook vanwege de invloed van voedselveiligheid op de internationale handel. Doeltreffende voedselveiligheidssystemen moeten daarom de veiligheid van voedingsmiddelen voor de consument beheersen en borgen. De toenemende complexiteit en globalisering van de voedselvoorziening heeft invloed op de veiligheid van onze voeding. Dit heeft gevolgen voor de gezondheid van de mensen, voedselproductiesystemen en handelsbetrekkingen.

Hoe pakken we de huidige en toekomstige problemen op het gebied van voedselveiligheid op het mondiaal niveau aan?

Kennis, innovatie en wetgeving op het gebied van voedselveiligheid op mondiaal niveau in de verschillende landen is belangrijk. Overeenkomsten en verschillen moeten zichtbaar worden gemaakt voor de preventie en beheersmaatregelen in de voedselketen. De manier waarop naar voedselveiligheid wordt gekeken elders dan in Europa omdat we mondiale producten in onze schappen hebben liggen. Wat is de rol van multinationals? Welke ethische grenzen kennen de grootproducenten? Heeft consument nog voor het zeggen?

       

Woensdag, 9 oktober 2013

20.00-22.00 uur, zaal open v.a. 19.30

In de Centrale Bibliotheek Enschede, Pijpenstraat 15

 Panel en inleidingen:

       Kees de Bie, Universiteit Twente-ITC, voedselzekerheid

  •       Hilde Anna de Vries, Foodwatch Nederland, voedselveiligheid
  •       Boudewijn Rip, Gemeente Enschede,  stadslandbouw
  •       Susanne Groten, Ecocentrum Emma, natuurvoeding, fair trade 

Debatleider: Harco Jellema, landbouwkundige

Voorzitter: Secil Arda, Stichting Debat aan de Markt 

Organisatie Debat aan de Markt i.s.m. VND en NCDO

U bent van harte uitgenodigd, uw mening stellen wij zeer op prijs.

Gratis entree.

De avond wordt integraal opgenomen en op internet gezet als film.

Bekijk het debat:   http://www.youtube.com/watch?v=yBwolO7--R4